1. Η σημασία των
Χριστουγέννων
Τα Χριστούγεννα, είναι Θεοφανεία. Φανέρωσις του Θεού.
Ο Απόστολος Παύλος, στην Α’ προς Τιμόθεον επιστολή του κεφ. Γ: 16, γράφει:
«Θεός εφανερώθη εν σαρκί”. Και πώς εφανερώθη ο Θεός εν σαρκί; Αφού
γεννήθηκε ως άνθρωπος. Δηλαδή, άνθρωπος σαν κι εμάς, από σάρκα και αίμα.
«Κεκοινώνηκεν σαρκός και αίματος», όπως αναφέρει στην Προς Εβραίους επιστολή
2/β: 14....
Τα Χριστούγεννα είναι η ημέρα που η αγία Ορθόδοξη
Εκκλησία μας εορτάζει την κατά σάρκα γέννηση του Υιού του Θεού εκ της Υπεραγίας
Θεοτόκου στο σπήλαιο της Βηθλεέμ της Ιουδαίας επί Καίσαρος Αυγούστου. Από τότε
δε, αρχίζει και η εκκλησιαστική μας ιστορία. Αυτή η φανέρωση του Θεού εν σαρκί,
αυτή η γέννηση του Θεού ως ανθρώπου, είναι ένα πάρα πολύ σημαντικό γεγονός
διότι αυτό, αν εξαιρέσει κανείς τον Ευαγγελισμό προς την Παρθένο Μαρία που
προηγήθηκε στην ουσία, σηματοδοτεί την έναρξη της σωτηριώδους οικονομίας και
των γεγονότων που οδήγησαν τον άνθρωπο στην λύτρωση από την αμαρτία και στη
δυνατότητα της αναστάσεως και της θεώσεως. Διότι φυσικά αν δεν υπήρχε το
μυστήριον της σάρκωσης του Υιού του Θεού,, δεν θα υπήρχε και το
σωτηριώδες Πάθος και δεν θα ακολουθούσε η Ανάστασις δια της οποίας
αναστήθηκε ολόκληρο το ανθρώπινο γένος από τον θάνατο και την πτώση της
αμαρτίας.
Γιατί όμως είναι εορτή, και γιατί εορτάζεται; Στην
Ορθόδοξη Εκκλησία του Χριστού, που είναι το σώμα του σαρκωθέντος Θεού, δεν
υπάρχει ουσιαστική διαφορά μεταξύ των εκκλησιαστικών εορτών και των γεγονότων
που η Εκκλησία εορτάζει στις ιερές ακολουθίες της. Γιατί, ένα σωτηριώδες
και θεόσταλτο γεγονός που κατά τη Θεία Οικονομία της Σωτηρίας του
Κόσμου συνέβη σε μια δεδομένη ιστορική στιγμή, συνέβη με τέτοιο τρόπο και με
τέτοιο σκοπό, ώστε να μείνει μετά για πάντα. Δηλαδή συνέβη κατά τέτοιον τρόπο,
για να γίνει λειτουργικό, που σημαίνει ανθρωποσωτήριο, συνεχώς παρατεινόμενο,
μέσω όλης της ιστορίας της εκκλησίας επί γης, μέχρι τη Δευτέρα Παρουσία και σ’
όλη την αιωνιότητα. Και αυτή η λειτουργική για τον άνθρωπο σωτήριος μεταφορά
και προέκταση των θείων γεγονότων μέσω της ζωής μας σ’ αυτή τη γη, είναι
πράγματι η ζωή της Εκκλησίας, και το εορτολόγιο της εκκλησίας είναι πράγματι η
λειτουργία της. Η λειτουργία του ζώντος Θεού που με ζωοποιεί και μας σώζει.
Ολόκληρο το Ευαγγέλιο και τα Καινοδιαθηκικά γεγονότα
της ιστορίας της σωτηρίας, συνοψίζονται στο Ευαγγέλιο, δηλαδή στη χαρμόσυνη
αγγελία της ενσαρκώσεως του Θεού, της ενανθρωπίσεως του Χριστού. Ο Θεός
εφανερώθη εν σαρκί, ο Θεός Λόγος έλαβε σώμα, έγινε άνθρωπος. Και αυτό ακριβώς
το Θεανθρώπινο γεγονός είναι εκείνο που εμείς εορτάζομε τα Χριστούγεννα. Το
συγκεκριμένο γεγονός είναι η κατά σάρκα γέννηση του Ιησού Χριστού ως ανθρώπου.
Και γι’ αυτό είναι επίσης ένα συγκεκριμένο γεγονός και η Ορθόδοξη χριστιανική
εορτή των Χριστουγέννων μας. Γιατί κάθε Ορθόδοξη εκκλησιαστική εορτή και
ιδιαίτερα τα Χριστούγεννα, είναι για μας ορθόδοξη, λειτουργική και ευχαριστιακή
μετοχή και κοινωνία μας, και οικείωσή μας, προς το μυστηριακό αλλά και
πραγματικό γεγονός της σαρκώσεως του σωτήρος Ιησού Χριστού, «δι’ ημάς και δια
την ημετέραν ως λέγει η
Εκκλησία. «Ότι ετέχθη ημίν σήμερον, Σωτήρ, ος εστίν Χριστός, Κύριος εν πόλει
Δαυίδ».
Θα εξετάσουμε πρώτα, την αντίρρηση ότι οι γιορτές γενικά, (αλλά και τα Χριστούγεννα), έχουν μία ειδωλολατρική προέλευση, μια μη Χριστιανική προέλευση, και ότι συνοδεύονται από έργα όπως είναι η μέθη ή η πορνεία.
Είναι αλήθεια, ότι μπορεί να φαίνεται πως διάφορες γιορτές,
συμπίπτει να γίνονται σε χρόνο που παλιά, αρχαίοι λαοί, γιόρταζαν τις δικές
τους γιορτές. Να φαίνεται ότι τάχα αυτές οι γιορτές έχουν προέλευση που
σχετίζονται με έθιμα και ήθη και πράξεις ειδωλολατρείας, ή παγανισμού. Είναι
επίσης αλήθεια όμως, ότι υπάρχουν ένα σωρό πράγματα, τα οποία έχουν την
προέλευσή τους στον παγανισμό και τα χρησιμοποιούμε. Ένα παράδειγμα είναι το
ημερολόγιό μας! Ο μήνας Ιανουάριος φερ’ ειπείν. Έχει το όνομά του παρμένο από
έναν αρχαίο «θεό». Ή ο Αύγουστος, είναι τίτλος τιμής, ενός ειδωλολάτρη βασιλέα.
Πολλές φορές, ζευγάρια γιορτάζουν την επέτειο του γάμου τους. Αλλά το ίδιο
συνήθιζαν ζευγάρια στην ειδωλολατρική εποχή των αρχαίων λαών. Το ίδιο
συνηθίζουν και οι λεγόμενοι «Μάρτυρες του Ιεχωβά». Τα δαχτυλίδια στο γάμο,
έχουν επίσης ρίζες παγανιστικές. Και άλλα παρόμοια σύμβολα χρησιμοποιούνται και
στον καθημερινό κόσμο των επιχειρήσεων. Μήπως πρέπει να ξεδιαλέγουμε, όλα τα
μικρά και μεγάλα πράγματα, για να βρούμε τι ρίζα έχει το καθένα, και έτσι να τα
απορρίψουμε; Αυτός είναι ο στόχος της Χριστιανικής μας πορείας; Μήπως αυτό
φέρνει στη μνήμη μας τους Φαρισαίους οι οποίοι «διύλιζαν τον κώνωπα, και
κατάπιναν την κάμηλο», ψάχνοντας να βρουν τι είναι καθαρό και τι είναι
ακάθαρτο; Αυτός είναι ο στόχος της σωτηρίας μας;
Πρέπει όμως να τονισθεί, ότι τότε άρχισε αυτή η γιορτή, ως ΄΄μεμονωμένη΄΄ εορτή, γιατί στην πραγματικότητα, εορταζόταν από την αρχή της Χριστιανικής Εκκλησίας στις 6 Ιανουαρίου, ως ΄΄Η Επιφάνεια του Κυρίου΄΄, (ή ΄΄Τα Επιφάνεια΄΄).
Ως τότε εορταζόταν η γέννηση του Κυρίου μαζί με τη βάπτισή του, τα δύο αυτά γεγονότα που τονίζουν ότι ο Κύριος ήρθε και σαρκώθηκε για τη σωτηρία μας. Μετά, απλά ξεχώρισαν αυτές οι γιορτές, σε διαφορετικές ημερομηνίες.
Αυτό φαίνεται και από επιστολή του Επισκόπου Νικαίας Ιωάννου, προς Ζαχαρίαν τον Καθολικόν της Μεγάλης Αρμενίας, όπου πληροφορούμαστε ότι ο Πάπας Ρώμης Ιούλιος ο Α΄, απαντάει στον Επίσκοπο Ιεροσολύμων, ο οποίος Επίσκοπος Ιεροσολύμων, έγραφε σ' εκείνον: ΄΄Πώς να παραστώ συγχρόνως και στη γιορτή της γεννήσεως στη Βηθλεέμ, και στη γιορτή της Βαπτίσεως στον Ιορδάνη;΄΄ Και τότε ο Πάπας Ρώμης, του απάντησε ότι υπάρχει στα αρχεία της Ρώμης, διασωθέν έγγραφο του Ιωσήπου, που λέει ότι την 9η του μηνός Σαπέτ (25 Δεκεμβρίου), έγινε η γέννηση του Χριστού.
Τέλος, απαντώντας σ' αυτούς που λένε ότι οι Χριστιανοί υιοθέτησαν μια ειδωλολατρική γιορτή, που εορταζόταν στις 25 Δεκεμβρίου από τους ειδωλολάτρες, (τη γέννηση του θεού Ήλιου), τονίζουμε ότι το αντίθετο συνέβη!
Στην πραγματικότητα, η Εκκλησία εξαγίασε τη βεβηλωμένη αυτή ημερομηνία, αντικαθιστώντας μία ειδωλολατρική γιορτή με την εορτή του Ηλίου της Δικαιοσύνης του Ιησού Χριστού, προς σωτηρία των ειδωλολατρών.
Τονίζουμε
λοιπόν, συμπερασματικά, ότι σχετικά με το πότε εμφανίζεται η εορτή των Χριστουγέννων,
έχουμε να πούμε ότι δεν εμφανίζεται στον 4ο αιώνα. Τον 4ο
αιώνα έχουμε την τοποθέτησή της σε μια ιδιαίτερη ημερομηνία. Αλλά οι χριστιανοί
τιμούν τα Χριστούγεννα από την ΑΡΧΗ. Γι’ αυτό και υπάρχει η φιλολογία από τον 2ο
αιώνα. Να το τονίσουμε γιατί υπάρχει και παραπλάνηση και ελλειπής πληροφόρηση.
Ας θίξουμε
επίσης, έστω κατ’ ελάχιστον, το ζήτημα της προσκύνησης των Μάγων και του
Αστέρος. Από την ευαγγελική αφήγηση ο Αστέρας οδήγησε τους Μάγους στο να
προσκυνήσουν το Χριστό και να του προσφέρουν δώρα. Οι αυτο-ονομαζόμενοι
Μάρτυρες του Ιεχωβά, ισχυρίζονται ότι ο Αστέρας ήταν όργανο του Σατανά που
οδήγησε τους Μάγους όχι για να προσφέρουν αληθινή λατρεία στο Χριστό αλλά που
τελικά, οδήγησε στη σφαγή των 14.000 νηπίων.
Τούτο όμως, είναι πέρα για πέρα
εσφαλμένο και αποδεικνύεται και μέσα από την ευαγγελική αφήγηση αλλά και από
την Παράδοση της Εκκλησίας. Κατ’ αρχή, ποτέ ο Σατανάς δεν έχει οδηγήσει
ανθρώπους πιστούς στο να προσκυνήσουν το Χριστό και να του προσφέρουν δώρα, να
τον τιμήσουν, δηλαδή, ως Βασιλέα, ως Θεό και να τιμήσουν την Σταύρωση και την
ταφή Του, όπως συμβολίζουν τα δώρα που προσεφέρθησαν. Αντιθέτως, η Παράδοσις,
σε συμφωνία με την Αγία Γραφή, λέγει ότι ήταν σοφοί εκ της Αραβίας (γιατί η
έννοια Μάγος είχε και αυτή την έννοια, μαζί με το «διδάσκαλος», «ιερέας»,
κ.ο.κ. την εποχή εκείνη).
Πορεύτηκαν κατά πάσα πιθανότητα από την Αραβία και
προσέφεραν αντίστοιχα δώρα. Έτσι, λοιπόν, εκπληρώνεται η προφητεία που
αναφέρεται στο Ψαλμ οβ΄/72, 10, (Ψαλμ. οα΄/71, 10 κατά τους Ο΄) όπου αναφέρει
«οι βασιλείς της Θαρσείς και των νήσων θέλουσι προσφέρει προσφοράς, οι βασιλείς
της Αραβίας και της Σεβά θέλουσι προσφέρει δώρα». Ταυτόχρονα όμως, μας θυμίζει
και μια άλλη προφητεία που έκανε ένας ανάλογος των Μάγων αλλά πολύ
προγενέστερος και αυτός δεν είναι άλλος από τον Βαλαάμ.
Η δε προφητεία του
αναφέρεται στο Αριθ. κδ΄/24. Εκεί, ένας μάγος, ένας προφήτης εκτός Ισραήλ
οδηγείται στο να δει σε όραση τον Παντοδύναμο και να προφητεύσει για τον ερχομό
του Μεσσίου. Δεν ήταν, λοιπόν, στους λαούς αυτούς άγνωστος ο ερχομός του
Χριστού και κατ’ επέκτασιν και κατά συνέπειαν αυτός ήταν ο λόγος που οδηγήθηκαν
στο να τον βρουν, στο να τον αναζητήσουν και να Του προσφέρουν αυτού του είδους
τα δώρα.
Φυσικά, τα ρεβεγιόν δεν είναι Χριστιανική συνήθεια! Ούτε και η Εκκλησία τα επιδοκιμάζει, καθώς μετά από ένα ρεβεγιόν εκείνες τις ημέρες, πώς θα μπορέσουμε να ξυπνήσουμε το πρωί, και θα συγκεντρωθούμε στην Εκκλησία; Πώς θα υποδεχθούμε το πρωί τον Κύριό μας, τον ΄΄Ήλιο της Δικαιοσύνης΄΄, και θα κοινωνήσουμε;
Τα γλέντια λοιπόν είναι μια συνήθεια που δεν έχει σχέση με την Εκκλησία, και δεν είναι συνεπές να κατηγορείται η Εκκλησία γι' αυτά.Οι Χριστιανοί απλώς χαίρουν για το χαρμόσυνο γεγονός της ενανθρώπισης, και ανταλλάσσουν δώρα, κατά τα λεχθέντα στην Αγία Γραφή.
Εν
κατακλείδι μεταφέρουμε τα λόγια του Αγίου Γρηγορίου του Θεολόγου όπου φαίνεται
με σαφή τρόπο το πως εμείς οι χριστιανοί βλέπουμε αυτή την εορτή των
Χριστουγέννων και πως πρέπει να την εορτάζουμε: «Τοίνυν εορτάζομεν μη
πανηγυρικώς αλλά θεϊκώς, μη κοσμικώς αλλά υπερκοσμίως, μη τα ημέτερα αλλά τα
του Ημετέρου, μάλλον δε τα του Δεσπότου». Δηλαδή, όχι να τιμούμε τους
εαυτούς μας αλλά να τιμούμε το Χριστό τον Δεσπότη. «Μη τα της ασθενείας αλλά
τα της ιατρείας, μη τα της πλάσεως αλλά τα της αναπλάσεως».
Αυτό είναι
το πραγματικό περιεχόμενο της εορτής των Χριστουγέννων και μ’ αυτό τον τρόπο
πρέπει οι χριστιανοί να εορτάζουμε αυτή την αγία ημέρα.
ΚΑΛΑ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΑ!
ΚΑΛΑ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΑ!
